Namaak aanpakken
Een label ziet namaak meestal eerst op een scherm. Een klant stuurt een screenshot door van een webshop waar een jas hangt die verdacht veel op de jouwe lijkt. Op Vinted staan ineens tassen met jouw logo, voor een derde van de prijs. Namaak van een modemerk of ontwerp pak je in Nederland aan met een sommatie, een kort geding met vergoeding van de volledige proceskosten (artikel 1019h Rv), een gratis verzoek tot optreden bij de Douane (Verordening (EU) nr. 608/2013) en een melding bij het platform volgens artikel 16 van de Digital Services Act. De route hangt af van wat er is nagemaakt en waar het product vandaan komt. Wij bij Liaise zeggen je vooraf wat een stap kost en wat hij kan opleveren.
Zie je een kopie van je ontwerp of nep met jouw logo? Bel 020 675 88 21 of stuur ons de screenshots. Je krijgt binnen één werkdag antwoord.
Nep met jouw logo of een kopie van je ontwerp
Voor de aanpak van namaak maakt het veel uit wat er precies is overgenomen. Draagt het product jouw merk of een logo dat er niet van te onderscheiden is, dan gaat het om merkinbreuk. Als merkhouder kun je dan het aanbieden, het invoeren en het in voorraad houden van die producten verbieden (artikel 2.20 lid 2 en 3 BVIE). Het logo spreekt voor zich, dus de discussie gaat dan zelden over de inbreuk zelf.
Lastiger is de kopie onder een andere naam. Dan moet eerst vaststaan dat je ontwerp beschermd is, door het auteursrecht, een geregistreerd model, het niet-ingeschreven Uniemodel of als laatste route slaafse nabootsing. Die discussie kost tijd. Bij kledingontwerp beschermen lees je welk recht vanaf welk moment geldt.
Bewijs vastleggen voordat je de verkoper aanspreekt
Soms gaat een webshop binnen een uur offline zodra er een brief binnenkomt. Leg daarom eerst vast wat er te zien is. Maak screenshots met datum en URL, bewaar de advertentie op het platform en doe een testaankoop waarbij je de factuur en de betaalgegevens bewaart. Bij een anonieme verkoper laat je de screenshots door een deurwaarder vastleggen.
In een kort geding uit 2025 kon een sjaalmerk zo laten zien dat een nieuwe webshop via een Vinted-account, een telefoonnummer en een bankrekening terug te voeren was op een verkoper die na een eerdere sommatie had beloofd te stoppen.
Daarna volgt de sommatiebrief. Eis daarin naast het stoppen van de verkoop ook een opgave van wie de producten heeft gemaakt of geleverd en hoeveel er zijn verkocht. Weigert de verkoper, dan kan de rechter die opgave van herkomst en distributiekanalen afdwingen (artikel 2.22 lid 4 en 3.18 lid 4 BVIE, artikel 28 lid 9 Auteurswet). Met de naam van de leverancier kom je bij de volgende schakel.
Kort geding tegen namaak: een verbod, de leveranciers en de volledige proceskosten
Blijft de namaak te koop, dan vraag je de voorzieningenrechter in kort geding om een verbod (artikel 254 Rv). Je moet laten zien dat je zaak spoed heeft, wat bij namaak die nog te koop staat zonder veel moeite lukt.
De voorzieningenrechter in Utrecht liet op 5 augustus 2025 zien hoe dat in de mode uitpakt (ECLI:NL:RBMNE:2025:4185). Het ging om een Nederlands sjaalmerk dat inmiddels bij de Bijenkorf ligt. Na eerdere procedures zag het merk opnieuw sjaals met het eigen logo opduiken op Instagram, Vinted en anonieme webshops. De rechter gaf een verbod met een dwangsom van € 500 per dag tot een maximum van € 25.000. De verkoper moest binnen veertien dagen opgeven wie de sjaals had gemaakt of geleverd, gecontroleerd door een registeraccountant, en de volledige proceskosten van het merk betalen.
Die laatste veroordeling is typisch voor zaken over intellectueel eigendom. De verliezer betaalt daar in beginsel de redelijke en evenredige kosten van de winnaar, inclusief de advocaatkosten (artikel 1019h Rv). Dat geldt voor merken, modellen en auteursrecht. Steunt je claim alleen op slaafse nabootsing, dan geldt deze regel niet, omdat artikel 1019 Rv die grondslag niet noemt.
Is elke dag uitstel schade die je niet meer terugkrijgt, dan kan de rechter een verbod ook geven zonder de verkoper te horen, soms tegen zekerheid (artikel 1019e Rv). Met verlof van de rechter kun je daarnaast bewijsbeslag laten leggen op de namaak en de documenten die erbij horen (artikel 1019b Rv). Een vonnis is nog geen geld op je rekening. Heeft de verkoper niets, dan blijven proceskosten en dwangsom op papier staan.
Begin je de bodemprocedure niet binnen de termijn die de rechter na een kort geding stelt, dan kan de verkoper het verbod laten vervallen (artikel 1019i Rv).
Het verzoek tot optreden bij de Douane voor zendingen van buiten de EU
Komt de namaak van buiten de EU, dan kan de Douane de zendingen vasthouden. Daarvoor dien je een verzoek tot optreden in, op een vast Europees formulier (artikel 5 Verordening (EU) nr. 608/2013). Het verzoek kan steunen op een merk, een model of auteursrecht. Wordt het toegewezen, dan geldt het maximaal een jaar en is het te verlengen (artikel 11 en 12). Met een Uniemerk of Uniemodel kun je met één verzoek in meer lidstaten laten optreden; voor een Benelux-merk of Benelux-model is het verzoek nationaal (artikel 4).
Houdt de Douane een zending vast, dan krijg je bericht en heb je tien werkdagen om te laten weten dat het om inbreuk gaat en dat je instemt met vernietiging. In die tijd kun je ook een procedure beginnen (artikel 23 lid 1 en 3). Laat de ontvanger in die tijd niets van zich horen, dan mag de Douane uitgaan van instemming. Voor kleine zendingen, zoals losse pakketjes van een webshop, kun je in je verzoek een procedure vragen waarbij de Douane de goederen zelf vernietigt (artikel 26).
Opslag en vernietiging komen wel voor jouw rekening (artikel 29). Blijkt achteraf dat er geen inbreuk was, dan kan de eigenaar van de goederen jou aansprakelijk stellen (artikel 28).
Voor labels die in het buitenland laten produceren, telt één grens extra. De Douane treedt niet op tegen goederen die je eigen producent met jouw toestemming maakte, ook niet als het gaat om extra stuks bovenop de bestelde hoeveelheid (artikel 1 lid 5).
Namaak op bol, Vinted of Instagram melden met notice and takedown
Staat de namaak op een platform, dan is een melding vaak de snelste stap. Sinds de Digital Services Act moet elk platform dat inhoud van gebruikers host een meldprocedure hebben (artikel 16 lid 1 DSA). Bij bol heet die notice and takedown.
Zet in je melding waarom het om namaak gaat, met het inschrijvingsnummer van je merk of model. Voeg de exacte URL van elke advertentie toe, je naam en e-mailadres en een verklaring dat je de melding te goeder trouw doet (artikel 16 lid 2). Met een melding die zo is opgebouwd, weet het platform van de namaak (lid 3). Het moet je een ontvangstbevestiging sturen en daarna laten weten wat het heeft besloten (lid 4 en 5).
Verschijnt dezelfde verkoper steeds onder een nieuwe naam, dan kan de rechter het platform bevelen zijn diensten aan die verkoper te staken (artikel 2.22 lid 6 en 3.18 lid 6 BVIE, artikel 26d Auteurswet). Een platform dat aan consumenten verkoopt, moet bovendien van elke handelaar vooraf naam, adres en betaalrekening hebben vastgelegd (artikel 30 lid 1 DSA).
Afspraken met je atelier of producent over overproductie
Een deel van de namaak komt uit de fabriek die ook jouw collectie maakt. Extra stuks gaan via een achterdeur de markt op. Of je patroon duikt op in de lijn van een ander merk. Omdat de Douane niet optreedt tegen overproductie door je eigen producent, moet je productiecontract dat werk doen.
Leg vast dat de patronen, mallen en labels van jou zijn en dat de producent ze na de laatste order teruggeeft of vernietigt. Spreek af hoeveel stuks er gemaakt mogen worden en wat er met misdrukken en overschot gebeurt, met een bewijs van vernietiging. Een boete per stuk dat buiten de afspraak wordt verkocht, werkt beter dan een schadevergoeding die je eerst moet onderbouwen. Neem ook op dat de producent het werk niet zonder jouw toestemming aan een onderaannemer geeft en dat je mag komen kijken.
Als merkhouder kun je ook verbieden dat iemand buiten je om jouw merk op labels aanbrengt (artikel 2.20 lid 5 BVIE).
Meer over contracten met ateliers en winkels →
Als de Douane jouw zending vasthoudt of een merk jou namaak verwijt
Ook een winkel die te goeder trouw inkoopt, kan namaak in de voorraad krijgen. Houdt de Douane een zending voor jou vast, dan heb je tien werkdagen om te laten weten dat je niet instemt met vernietiging (artikel 23 lid 1 onder c Verordening (EU) nr. 608/2013). Na die termijn gaat de Douane uit van instemming.
Krijg je een sommatie omdat je namaak zou verkopen, haal het product dan uit de verkoop zolang je uitzoekt waar het vandaan komt. Bewaar je inkoopfacturen. Stoppen moet, ook als je het niet wist. Afdracht van je winst kan de merkhouder alleen eisen als je te kwader trouw handelde (artikel 2.21 lid 4 BVIE).
Namaakbestrijding voor modemerken: hoe een advocaat het aanpakt
We beginnen bij het bewijs en bij de vraag welk recht het sterkst staat: het merk, een geregistreerd model of het auteursrecht. Daarna kiezen we de stap die bij de verkoper past, waarbij een melding bij het platform soms al genoeg is. Gaat een verkoper door, dan volgt een brief en daarna de rechter. Bij namaak die van buiten de EU komt, dienen we het verzoek bij de Douane voor je in, zodat de Douane de volgende zending kan tegenhouden.
Omdat bij namaakbestrijding dezelfde verkoper vaak terugkomt onder een andere naam, vragen we in elke stap ook naar de leverancier.
Zie je namaak van je merk of ontwerp? Neem contact op of bel 020 675 88 21. Je krijgt binnen één werkdag antwoord.
