Platencontract: wat je met een label afspreekt en wat je weggeeft

Een label wil je tekenen. Er ligt een contract met een voorschot dat goed klinkt en een looptijd die je pas na drie albums echt begrijpt. Je handtekening bepaalt wie over tien jaar je opnamen uitbrengt.

Een platencontract, ook wel artiestenovereenkomst of artiestencontract genoemd, is de overeenkomst waarin een artiest de rechten op opnamen aan een platenlabel overdraagt in ruil voor een voorschot en royalty’s. Wij lezen zulke contracten voor artiesten. Voor labels stellen we ze op.

Ligt er een platencontract op tafel? Bel 020 675 88 21 of stuur een bericht.

Welke rechten je met een platencontract aan het label overdraagt

Op een opname rusten naburige rechten, van jou als uitvoerend artiest en van de producent van de opname. Producent is wie de opname voor het eerst maakt of laat maken. Bij een klassiek platencontract betaalt het label de studio en is het dus producent, waardoor de master van het label is. Jij draagt daarnaast je eigen rechten als artiest over.

Ronnie Flex probeerde in zijn zaak tegen Top Notch nog als producent van zijn eigen opnamen te worden erkend. De rechter wees dat af, omdat het label de opnamen had gefinancierd en georganiseerd. In ons artikel lees je wat die zaak betekent voor artiestenovereenkomsten.

Voor de overdracht van je rechten eist de Wet op de naburige rechten een schriftelijke overeenkomst en een akte. Er gaat alleen mee wat uitdrukkelijk in het contract staat of noodzakelijk uit de aard van de afspraak volgt. Wil het label je opnamen ook voor merchandise, games of AI-toepassingen gebruiken, dan hoort dat er met zoveel woorden in. Een vage verwijzing is niet genoeg.

Kijk ook naar hoe lang de overdracht geldt. Veel contracten dragen de rechten over voor de volledige beschermingsduur, tot zeventig jaar na de eerste uitgave. De samenwerking zelf stopt na het laatste album dat het label opvraagt, maar je opnamen blijven bij het label.

Meer over de licentiedeal, waarbij je je masters houdt →

Voorschot en royalty’s in een artiestencontract

Een voorschot krijg je vooraf, maar het label verrekent het met je royalty’s. Staat het zo in het contract, dan geldt dat ook voor de opnamekosten, de clips en een deel van de marketing. Pas als dat allemaal is terugverdiend, krijg je royalty’s uitbetaald. In het jargon heet dat recoupment.

De formulering bepaalt of je het voorschot moet terugbetalen als een album het niet terugverdient. Staat er “verrekenbaar maar niet terugvorderbaar”, dan houd je het voorschot ook als het album flopt. Ontbreekt die zin, laat hem dan toevoegen.

Voor je inkomen telt de grondslag meer dan het percentage. Twintig procent van wat een streamingdienst aan het label betaalt is iets anders dan twintig procent van wat het label overhoudt na distributie, marketing en administratie. Vraag welke kosten het label mag aftrekken en laat ze limitatief opnemen in plaats van een formule als “alle redelijke kosten”.

Het label moet je minstens één keer per jaar informeren over hoe je opnamen worden geëxploiteerd, wat ze opbrengen en welke vergoeding je toekomt. Die plicht staat in de Auteurswet en geldt via de Wet op de naburige rechten ook voor artiesten. Vraag erom als het uitblijft.

Een platencontract loopt in albums, niet in jaren

De looptijd staat zelden in jaren. Je tekent voor één album, met opties voor het label op een tweede, derde of vierde. Het label beslist of het een optie licht, niet jij.

Zolang het contract loopt, ben je exclusief en kun je niet opnemen voor een ander label. De exclusiviteitsclausule bepaalt of je mag featuren op de plaat van een andere artiest. Na afloop geldt soms nog een re-record restriction, een periode waarin je de nummers van je albums niet opnieuw mag opnemen. Taylor Swift liet zien waarom labels zo’n clausule willen: zij nam haar eerste albums opnieuw op nadat de masters in andere handen waren gekomen.

Eindeloze opties kun je aanvechten. Volgens de Auteurswet is een beding vernietigbaar dat voor een onredelijk lange of onvoldoende bepaalde termijn aanspraken geeft op toekomstig werk. Mag het label het contract tussentijds opzeggen, dan mag jij dat onder dezelfde voorwaarden ook.

Twijfel je over de opties of de exclusiviteit in je contract? Bel 020 675 88 21 of stuur een bericht.

360-deal: als het label ook meedeelt in optredens en merchandise

Bij een 360-deal deelt het label niet alleen in de opbrengst van de opnamen, maar ook in je optredens, merchandise, sponsordeals en soms je publishing. Dat kan redelijk zijn, bijvoorbeeld als het label er zelf in investeert met een boekingskantoor of een eigen merchandiseteam. Neemt het alleen een percentage, dan betaal je mee zonder dat er iets tegenover staat.

Lastiger wordt het als label, uitgever en management tot dezelfde groep behoren. Je onderhandelaar zit dan aan beide kanten.

Meer over de publishing deal en 360-deals →

Waar een label op let bij het tekenen van een artiest

Voor een label is een platencontract een investering met een onzekere uitkomst, want voorschot, studio en campagne betaalt het vooraf.

Een label wil dus weten of de artiest al eerder met een ander label of een producer heeft getekend, of er samples in zitten die nog niet zijn geklaard en of er een featured artist op staat die zelf onder contract staat. Garanties in het contract leggen dat risico bij de artiest. Leveringsverplichtingen regelen wanneer een album als opgeleverd geldt en wie het mag afkeuren.

Houd als label ook rekening met de aanvullende vergoeding. Blijkt de afgesproken royalty achteraf onevenredig in verhouding tot wat de opnamen opbrengen, dan kan de artiest bij de rechter een aanvulling vorderen. Wordt een debuut een hit, dan kan een percentage dat destijds redelijk was dus alsnog open, ook jaren later.

Wanneer je als artiest van je label af kunt

Een platencontract eenzijdig beëindigen is lastig. Ronnie Flex probeerde zijn contract met Top Notch te vernietigen of te ontbinden, onder meer omdat hij zonder advocaat had getekend. De rechtbank Amsterdam liet het contract staan, omdat hij meerderjarig was, werd bijgestaan door zijn latere manager en juridisch advies had kunnen inwinnen.

De wet biedt wel routes. Doet het label niets meer met je opnamen, dan kun je het contract opzeggen, nadat je schriftelijk een redelijke termijn hebt gegeven om dat alsnog te doen. Het label moet je rechten daarna teruggeven. Is een opname vijftig jaar of langer geleden uitgebracht, dan is die termijn ten minste een jaar.

Heb je je rechten destijds afgekocht met een eenmalig bedrag, dan krijg je vanaf vijftig jaar na de uitgave elk jaar een aanvullende vergoeding: twintig procent van wat het label in het jaar ervoor met verkoop en streaming van de opname verdiende. Krijg je royalty’s, dan mag het label vanaf dat moment geen voorschotten of kortingen meer inhouden. Afstand doen van deze rechten kan niet.

Je platencontract laten beoordelen door een advocaat

Platencontracten zijn een vast onderdeel van ons werk in het muziekrecht, voor beide kanten. Voor artiesten lezen we het contract mee voordat je tekent en zeggen we welke clausules gebruikelijk zijn en waar je kunt onderhandelen. Voor labels stellen we artiestenovereenkomsten op die standhouden als een artiest later wil vertrekken. Loopt een samenwerking vast, dan zoeken we een uitweg of procederen we.

Wil je je platencontract laten beoordelen? Bel 020 675 88 21 of stuur een bericht.