Algemene voorwaarden op je website: kan je klant ze vinden?

Algemene voorwaarden. We kennen ze allemaal en vrijwel niemand leest ze. Toch kunnen die paar pagina’s kleine lettertjes behoorlijk belangrijk worden als er gedoe ontstaat over een overeenkomst.

Als ondernemer wil je je dan op je algemene voorwaarden kunnen beroepen. Daarvoor is een prachtige set voorwaarden ergens onderaan je website niet genoeg. Het gaat om de vraag of je klant ze vóór het sluiten van de overeenkomst daadwerkelijk en gemakkelijk kon vinden. Juristen noemen dat de terhandstelling van algemene voorwaarden.

Twijfel je of je offerte dat goed regelt? Leg het ons voor, dan kijken we mee.

Van de strenge lijn van 2011 naar de soepeler regel van 2023

Lang gold er een strenge maatstaf. In het arrest First Data tegen KPN Hotspots Schiphol (HR 11 februari 2011, ECLI:NL:HR:2011:BO7108) ging het over de Fenit-voorwaarden, en de uitkomst was dat een verwijzing naar op internet vindbare voorwaarden niet volstaat. Wie zich op de eigen voorwaarden beroept, moet zelf zorgen dat de ander er vooraf redelijkerwijs kennis van kon nemen. Daarover schreven we eerder in Toepasselijkheid van algemene voorwaarden, vervolg.

Sinds 2 juni 2023 ligt dat voor een grote groep ondernemers anders. In HR 2 juni 2023 (ECLI:NL:HR:2023:835) heeft de Hoge Raad beslist dat algemene voorwaarden gemakkelijk elektronisch toegankelijk zijn zodra ze zonder noemenswaardige inspanning te vinden zijn op of via de website waarnaar wordt verwezen. Die maatstaf staat in artikel 6:230c BW en geldt voor dienstverrichters.

Waarom je waarschijnlijk zelf dienstverrichter bent

Dat woord klinkt alsof het over een afgebakende beroepsgroep gaat. Dat is het niet.

In hetzelfde arrest oordeelde de Hoge Raad dat ook groothandel een dienst is, en dat die kwalificatie niet afhangt van wat je in een concreet geval feitelijk doet. Fotograaf, ontwerper, producent, boekingskantoor, label, uitgeverij, castingbureau: vrijwel iedereen in de creatieve sector valt eronder. Je hoeft daar dus niet lang over te twijfelen voordat je de rest van dit stuk op jezelf betrekt.

Wat ‘zonder noemenswaardige inspanning’ in de praktijk betekent

Je klant hoeft niet door een digitaal doolhof te worden gestuurd. Denk aan een duidelijke knop of hyperlink met “Algemene voorwaarden”, waarna je klant rechtstreeks bij de juiste voorwaarden uitkomt.

Dus niet: eerst naar de website, vervolgens naar “Over ons”, daarna naar “Juridisch”, nog even door naar “Documenten” en dan kiezen uit Algemene voorwaarden versie 1, 2, 2-nieuw en 2-nieuw-definitief.

Dan maak je het wel heel spannend.

Wanneer een hyperlink naar je algemene voorwaarden genoeg is

Goed nieuws voor ondernemers: je hoeft je algemene voorwaarden niet in alle gevallen als bijlage bij iedere overeenkomst mee te sturen. In een B2B-verhouding kan een hyperlink voldoende zijn, en een apart vinkje waarmee je wederpartij verklaart de voorwaarden te hebben gelezen is daarvoor niet per se nodig.

Voordat je nu enthousiast alle pdf-bijlagen uit je offertes verwijdert, één belangrijke beperking.

Buiten de route van artikel 6:230c BW geldt artikel 6:234 BW gewoon. Elektronisch verwijzen mag daar alleen als de overeenkomst zelf langs elektronische weg tot stand komt, of als je wederpartij daar uitdrukkelijk mee instemt. Sluit je je opdrachten af met een pdf-offerte per mail die wordt teruggestuurd met een handtekening, dan zit je in precies die situatie. De veilige route is dan: link én bijlage.

En aan die link worden hoe dan ook eisen gesteld. Hij moet vóór het sluiten van de overeenkomst beschikbaar zijn en daadwerkelijk werken. De voorwaarden moeten kunnen worden geopend, gedownload en afgedrukt. Een dode link naar een pagina die ooit tijdens de bouw van je website is verdwenen gaat je niet helpen.

De informatieplicht bij consumenten over prijs, looptijd en opzegging

Doe je zaken met consumenten? Dan moet je beter opletten.

Het gaat dan niet alleen om de vraag of de algemene voorwaarden ergens te vinden zijn. Op grond van artikel 6:230m BW moet de consument vóór het sluiten van de overeenkomst kunnen overzien waar die aan begint. Denk aan de totale prijs, bijkomende kosten, de looptijd van de overeenkomst, de manier waarop kan worden opgezegd en het herroepingsrecht.

Verstop je zulke essentiële informatie op pagina 14 van je algemene voorwaarden, dan kan het zijn dat je juridisch gezien toch een probleem hebt. De gedachte daarachter is heel logisch. Wie op “Bestellen” klikt moet weten waar die ja tegen zegt.

Bij consumentenovereenkomsten toetst de rechter de informatieplichten uit zichzelf

Daar komt iets bij dat veel ondernemers niet weten.

In HR 12 november 2021 (ECLI:NL:HR:2021:1677) is beslist dat de rechter bij consumentenovereenkomsten uit zichzelf mag controleren of bepaalde informatieplichten zijn nagekomen. De consument hoeft daar dus niet zelf over te beginnen.

Die toetsing kent wel grenzen. De Hoge Raad onderscheidt drie soorten informatieplichten, en alleen bij de eerste twee toetst de rechter uit zichzelf. Bij de wezenlijke plichten uit artikel 6:193f BW volgt pas een sanctie als de schending voldoende ernstig is, en die sanctie moet in verhouding staan tot wat er is misgegaan. Prijsvermindering, gedeeltelijke vernietiging en in het uiterste geval hele vernietiging horen tot de mogelijkheden.

Reden genoeg om niet alleen aandacht te besteden aan wat er ín je algemene voorwaarden staat, maar ook aan de manier waarop je ermee contracteert.

Wat als de opdrachtgever eigen inkoopvoorwaarden oplegt

Tot nu toe ging dit over jouw voorwaarden. In de creatieve sector zit je net zo vaak aan de andere kant van de tafel. Een omroep, uitgever, producent of platform stuurt een opdrachtbevestiging met een verwijzing naar inkoopvoorwaarden die je nooit hebt gezien.

Twee dingen zijn dan de moeite waard.

Verwijzen beide partijen naar hun eigen voorwaarden, dan geldt op grond van artikel 6:225 lid 3 BW in beginsel de set die het eerst is genoemd, tenzij de ander die uitdrukkelijk van de hand wijst. Eén zin in je offerte kan dus het verschil maken.

En zijn de voorwaarden van de wederpartij nooit ter hand gesteld, dan zijn de bedingen daaruit vernietigbaar op grond van artikel 6:233 sub b BW. Dat is geen theoretische mogelijkheid. Het is regelmatig het snelste antwoord op een aansprakelijkheidsbeperking of een boetebeding waar je niet aan wilt.

Meer over contractenrecht →

Hoe je bewijst welke versie van je algemene voorwaarden gold

Voorwaarden veranderen. Opdrachten lopen door. Twee jaar later is de vraag niet wat er nu op je site staat, maar wat er op de dag van de opdracht stond.

Bewaar daarom van elke versie een gedateerde pdf. Zet versienummer en datum in je offerte of opdrachtbevestiging. Leg vast welke versie bij welke opdracht hoorde. Dat kost tien minuten per wijziging en het scheelt je een bewijsdiscussie die je anders niet kunt winnen.

Loop je eigen contracteerproces een keer door

Doe het alsof je een klant bent.

Kun je de algemene voorwaarden makkelijk vinden? Is meteen duidelijk welke versie van toepassing is? Werkt de link ook echt? Kun je de voorwaarden downloaden? En krijgt een consument prijs, looptijd en opzegging te zien voordat de overeenkomst wordt gesloten?

Is het antwoord ergens “nee” of “mwah”, dan is het tijd om je contracteerproces onder handen te nemen.

Want goede algemene voorwaarden zijn belangrijk. Voorwaarden waar je uiteindelijk geen beroep op kunt doen omdat niemand ze fatsoenlijk kon vinden, daar heb je natuurlijk weinig aan.

Wil je dat we je offerte, je bestelproces of de inkoopvoorwaarden van je opdrachtgever doornemen? Neem contact op, we kijken graag met je mee.